/isotretinoina - witamina A w odpowiedniej formie chemicznej - nie jest to antybiotyk ani hormon/
Jest to informacja dla pacjentów z trądzikiem opornym na różne inne metody leczenia.
Należy sobie uświadomić fakt, że trądzik młodzieńczy jest schorzeniem przewlekłym i może się
utrzymywać długo od 10 roku życia do nawet 35 czy 44 roku, a czasami i dłużej i nie są to przypadki
odosobnione.
Za to przedłużenie czasu trwania trądzika młodzieńczego odpowiedzialny jest rozwój
cywilizacji: nieprawidłowe przetworzone pożywienie bogate w węglowodany, stres, brak czasu na relaks
i spacery brak czasu na sen, ciągły bieg i pogoń za osiągnięciem sukcesu, zbyt wczesne wprowadzanie
środków antykoncepcyjnych u młodych dziewcząt u których jeszcze sytuacja hormonalna nie jest do
końca unormowana.
Trądzik młodzieńczy jest w zasadzie pewnym stanem fizjologicznym zależnym w dużym stopniu od
czynników genetycznych tzn. zależnym od budowy gruczołów łojowych a w zasadzie od ich nadwrażliwości
na działanie czynników hormonalnych.
Od momentu, kiedy już niewielkie ilości hormonów zaczynają
się pojawiać we krwi gruczoły łojowe zaczynają odpowiadać zwiększoną produkcją łoju i zwiększonym
rogowaceniem ujść gruczołów. Później zaczynają działać bakterie beztlenowe obecne na skórze, które
są odpowiedzialne za rozwój stanu zapalnego w obrębie zablokowanych ujść gruczołów, w następnym etapie
tworzą się guzki, torbiele i krostki. Jedne zmiany powstają, jedne zanikają nawet samoistnie pozostawiając
po sobie mniejsze lub większe ślady. Niekiedy przebieg jest bardzo burzliwy tworzą się torbiele,
bolesne guzy i blizny.
Obok jednych zmian pojawiają się nowe .Jedne zmiany jeszcze nie zdążą się zaleczyć a już powstają nowe i tak przez wiele lat. W tym czasie pacjenci zmieniają lekarzy wiele razy próbują różnych mniej lub bardziej skutecznych sposobów leczenia. Po kilku latach zaprzestają w ogóle się leczyć co jest oczywiście wielkim błędem a przed ważnym wydarzeniem życiowym np. ślub, podjęcie studiów, czy nowej pracy znowu na chwilę rozpoczynają leczenie.
Ponieważ leczenie trądziku jest tylko objawowe i nie ma wpływu na genetykę skóry należy je
kontynuować tak długo jak długo trądzik ma tendencje występować u danej osoby. U jednych osób
może to być rok czy dwa u innych 5, 10 czy 20 lat.
Niestety ale nie jest to zależne od
nikogo tylko od pewnych wrodzonych predyspozycji skóry.
Zaburzenia hormonalne są odpowiedzialne za zmiany trądzikowe tylko w 2 % przypadków a więc jest to bardzo znikoma grupa pacjentów, podczas gdy każdy chce się leczyć hormonalnie gdy zobaczy u siebie choć jedną krostkę trądzikową. Jest to niestety bardzo dużym błędem, z którym dermatolodzy walczą od wielu lat z większą lub mniejszą skutecznością. Leczenie hormonalne wolno podjąć tylko po bardzo szczegółowej diagnostyce hormonalnej.
W przypadku trądzików zaskórnikowych, grudkowych czy grudkowo ropnych podejmujemy rutynowe leczenie
zewnętrzne i ew. doustne /antybiotyki/ oraz zabiegi czyszczące i kosmetyczne. Jeśli leczenie daje
efekty poprawy stanu skóry w czasie jego stosowania mówimy, że jest skuteczne. Leczenie takie należy
jednak kontynuować z niewielkimi korektami tak długo, jak długo istnieje tendencja do utrzymywania i
powstawania nowych zmian skórnych. Jest to proces mozolny i uciążliwy, ale niestety nie mamy innej
możliwości. Można ew. zmniejszać częstotliwość stosowania leków zewnętrznych ale nie należy całkowicie
odstawiać.
Należy sobie zdawać również sprawę z tego, że po odstawieniu leczenia miejscowego
następuje w większości przypadków pogorszenie stanu skóry, lub w ogóle powrót do stanu wyjściowego -- co
nie znaczy, że leczenie było nieefektywne. Leczenie było objawowe tzn. działało na poprawę objawów
skórnych w czasie stosowania leku i hamowało pojawianie się nowych zmian w czasie stosowania kuracji
nie działało przyczynowo tzn. nie działało na genetykę skóry.
Leczenie isotretinoną / Roaccutane czy Izotek / stosuje się w przypadku ciężkich postaci trądzików tj. torbielowatych, bliznowaciejących lub trądzików opornych na objawowe metody leczenia, u osób źle tolerujących leki zewnętrzne, czasami ze względów społecznych lub psychologicznych.
Przy podejmowaniu decyzji o rozpoczęciu leczenia roaccutanem należy uświadomić sobie fakt czy wykorzystaliśmy już inne możliwości leczenia, czy leczenie do tej pory stosowane było prawidłowe, systematyczne, czy też podejmujemy je z niecierpliwości chcąc jak najszybciej pozbyć się zmian skórnych, ryzykując możliwością pojawienia się pewnych powikłań.
Leczenie Roaccutanem jest bardzo skuteczne i zawsze doprowadza do całkowitego ustąpienia zmian trądzikowych nawet tych najcięższych. Doprowadza tez do częściowego wygładzenia blizenek potrądzikowych, ale jest obciążane możliwością wystąpienia pewnych objawów ubocznych. Dlatego należy je przeprowadzać pod kontrolą doświadczonego dermatologa. W czasie kuracji istnieje potrzeba ścisłej współpracy między lekarzem i pacjentem, co pozwoli na ustalanie odpowiedniej dawki leku w zależności od wyników badań i stanu skóry i ew. zauważenia pewnych objawów ubocznych. Objawy te wprawdzie pojawiają się bardzo rzadko ale zawsze należy się z nimi liczyć.
Jednak po odstawieniu leczenia roaccutanem /doustnie/ ze względu na małe prawdopodobieństwo nawrotu kontynuujemy leczenie przez stosowanie isotretinoiny zewnętrznie/krem/ na noc lub co drugą noc przez okres 1-2 lat. Ma to zapobiegać przed nawrotem zmian.
DAWKA leku jaka pacjent musi przyjąć na cała kurację, ażeby leczenie było skuteczne i zmiany nie
nawróciły jest ściśle określona i wynosi 120 mg na kg wagi ciała na cała kurację w przypadku zmian
na twarzy i 150 mg na kg masy ciała na cała kuracje w przypadku zajęcia pleców czy klatki piersiowej.
Oznacza to, że pacjent ważący 60kg musi przyjąć na cała kuracje 7200mg lub 9000mg. Przyjmując, że
dawka dzienna będzie wynosiła 40mg / dobę czas leczenia będzie wynosił 6 lub 7,5 miesiąca a przy
dawce dziennej 20mg / dobę będzie wynosił odpowiednio 12 i 15 miesięcy.
Dawka leku będzie
zależała od stanu wyjściowego skóry od badań krwi od odpowiedzi skóry na działanie leku, od stopnia
wysuszenia skóry i innych okoliczności, stąd na początku leczenia nie da się dokładnie ustalić czasu
trwania kuracji, można ew. ten czas przewidzieć mniej więcej. Im większa dawka dobowa tym większe
prawdopodobieństwo wystąpienia objawów ubocznych, ale obserwujemy wówczas szybsze ustępowanie
zmian i znaczne skrócenie czasu leczenia. Ustalenie dawki dobowej jest indywidualne i może się
zmieniać z miesiąca na miesiąc w zależności od zaistniałych okoliczności.
Lek połykamy rano
w czasie jedzenia. Jeżeli zażywamy dwie tabletki 20mg rozkładamy wtedy jedną tabl. rano drugą wieczorem
też w czasie posiłku. /witamina A jest rozpuszczalna w tłuszczach dlatego lepiej się wchłania/. Jeśli
zażywamy tylko 20mg, zażywamy rano bez rozkładania na dwie dawki.
Najważniejsza sprawą dla kobiet w czasie zażywania leku jest niezachodzenie w ciążę w czasie
całej kuracji i 1 miesiąc po jej zakończeniu, stad potrzeba ścisłej antykoncepcji dla kobiet w wieku
rozrodczym 1 miesiąc przed rozpoczęciem kuracji w czasie całej kuracji i 1 mies. po jej zakończeniu.
Leczenie rozpoczynamy po wykonaniu próby ciążowej / w przypadku gdy nie jesteśmy pewni ciąży / lub
po pojawieniu się miesiączki /.
U kobiet, które wcześniej stosowały antykoncepcje leczenie
można rozpocząć od zaraz. Należy być świadomym tego, że jeśli kobieta zażywająca roaccutane zajdzie
w ciąże w czasie stosowania antykoncepcji, bo zawsze takie prawdopodobieństwo istnieje może się urodzić
dziecko z wadą wrodzoną a więc istnieje też ryzyko aborcji.
Jeśli chodzi o objawy uboczne jakie mogą się pojawić w czasie kuracji roaccutanem to zawsze będą
to objawy związane z suchością skóry twarzy, rąk, ciała, ust, zajadów, oczu błony śluzowej nosa.
Objawy te należy likwidować odpowiednimi kremami nawilżającymi /np. hydraphase, clean AC, xerial 5,
nivea soft, bepanthen krem czy inne nawilżające ale nie matujące kremy / szminkami do ust. Kremy do
twarzy, ciała i ust można stosować wielokrotnie w ciągu dnia w zależności od potrzeby. Wszystkie
kremy lecznicze i leki przeciwtrądzikowe należy odstawić od pierwszego dnia leczenia roaccutanem.
W przypadku gdy objawy suchości i podrażnienia nie ustąpią po zastosowanym nawilżaniu, należy dawkę
leku zmniejszyć, przynajmniej na jakiś czas.
Objawy związane z suchością skóry i błon śluzowych
pojawiają się prawie zawsze z różnym nasileniem i świadczą o prawidłowym dawkowaniu leku.
Inne
objawy niepożądane występują bardzo rzadko. Objawy te są przedstawione w ulotce leku i należy się z
nimi zapoznać przed rozpoczęciem leczenia. W czasie kuracji pacjent musi się sobie przyglądać ale
nie wmawiać sobie na siłę, że objawy te występują.
Najważniejsza jest kontrola badań krwi
oceniających funkcjonowanie wątroby - przed leczeniem, po miesiącu leczenia, a później co
3-4 miesiące.
Badania te należy dostarczać do gabinetu obowiązkowo w przedstawionych terminach.
W czasie kuracji roaccutanem zwłaszcza na początku leczenia może wystąpić pogorszenie stanu skóry,
stąd ważne są zabiegi odpowiednio oczyszczające skórę i zabiegi nawilżające. Skóra w czasie terapii
jest bardziej chłonna i wszystkie zabiegi działają intensywniej niż po jej zakończeniu. Wygładzają
skórę i przyspieszają ustępowanie zmian.
Zabiegi głęboko złuszczające likwidujące blizenki
potrądzikowe można wykonywać dopiero 6 miesięcy po zakończeniu kuracji a powierzchownie złuszczające
1-2 miesiące po jej zakończeniu.
Drobne blizenki likwiduje samo stosowanie roaccutanu już
w czasie kuracji i także później po jej zakończeniu. Bardziej nasilone blizenki likwidujemy po
zakończeniu kuracji w odpowiednim czasie. Pewne zmiany blizenkowate będą odporne na wszelkie zabiegi,
zwłaszcza te głębokie pojawiające się w przypadku trądziku bliznowaciejącego.
W czasie kuracji roaccutanem należy zgłaszać lekarzowi prowadzącemu o wszelkich dolegliwościach, infekcjach i innych problemach, które do tej pory nie występowały a pojawiły się, a innych lekarzy do których zgłosimy się przypadkowo w czasie kuracji należy informować o powyższej terapii. W czasie kuracji nie wolno przyjmować żadnych leków bez zgody lekarza nawet witamin, wszystko musi być skonsultowane.
Pozwoli nam to uniknąć wielu problemów. W czasie kuracji należy ograniczać lub zupełnie ograniczyć
stosowanie używek które mogłyby wpłynąć na gorsze funkcjonowanie wątroby /alkohol, narkotyki, dieta
ciężkostrawna i inne ... /.
W czasie kuracji skóra jest bardziej wysuszona, stąd należy w
czasie lata stosować wysokie filtry, ażeby uchronić ją przed oparzeniami i przebarwieniami .
Należy również ostrożnie przeprowadzać depilację owłosienia . Woski i depilatory często wówczas
podrażniają skórę. Najlepsza jest wówczas depilacja zwykła maszynką. Zakazane są zabiegi depilacyjne
laserem do nawet 5 mies. po zakończeniu kuracji oraz inne zabiegi laserowe np. odmładzające czy na
naczynia. Przed planowana operacją też należy odstawić roaccutane. Jeśli pacjent chciałby wykonać
sobie jakiś konkretny zabieg, bo np. korzysta z innego gabinetu kosmetycznego niż ten w którym pracuje
lekarz prowadzący każdy z tych zabiegów trzeba ustalić z lekarzem żeby nie doprowadzić do powikłań.
Z zabiegów pielęgnacyjnych w domu myjemy skórę żelami myjącymi obojętnymi i wodą z kranu wykonujemy
delikatne pilingi enzymatyczne lub ziarniste ale do skór delikatnych 2 x w tygodniu i nawilżamy obficie
skórę i usta. odpowiednimi preparatami. Latem dodajemy do tego filtry, zimą ew. kremy bardziej ochronne
tzw. zimowe ale nie przesadzamy z ich ilością i tłustością.
Z mojego 20-letniego doświadczenia l
eczenia roaccutanem wynika, że jest to lek najskuteczniejszy w walce z trądzikiem i nie jest wcale,
aż tak obciążający jak to wynika z jego ulotki czy z informacji zawartych np. internecie, pod warunkiem,
że kuracja jest przeprowadzona przez doświadczonego lekarza z wielką ostrożnością i obie strony są tak
samo zaangażowane w leczenie i obserwowanie pacjenta, a pacjent ściśle stosuje się do informacji
przekazanych przez lekarza prowadzącego.
Oświadczam, że dokładnie zapoznałam /em/ się z powyższymi informacjami, wszystko zrozumiałam/em/ i będę się do nich stosowała/ał/.
Przed leczeniem
W trakcie leczenia